«Ο Χρήστον» Από τη ζωή των Κρυπτοχριστιανών Κλωστών της Τραπεζούντας του Πόντου
Σα 1900 τη χρονίας Χριστιαναρί, Απόστολον τη Σταυρα̤νάντων ασήν Χαβίαναν έρχουντον ασήν Τραπεζούνταν ‘ς σο χωρίον ατ’. Σην Ζύγαναν εβραδά̤στεν κι επήγεν ‘ς σο χάν να κοιμάται. Ο χαντζής πα εσέγκεν ατόν σ’ έναν οτάν απέσ’.

Το Μπέη Αλάν ήταν καθαρώς ελληνικό χωριό στην περιοχή του Γεϊλέ Γιουζή, 10 χιλιόμετρα περίπου βόρεια του Τσ̌αμπάσ̌ι και 36 νότιο ανατολικά των Κοτυώρων.
Την εποχή κατά την οποία οργίαζε στην Κερασούντα ο απαίσιος Τοπάλ Οσμάν (1920 1921), στην επαρχία Χαλδίας εμφανίστηκε παρόμοιος ληστής ο Κιόρ Σαλέχ ο μονόφθαλμος, ο οποίος με δέκα άλλα καθάρματα τρομοκρατούσε τα χωριά της περιφέρειας.
Την 1η Σεπτεμβρίου άρχιζε το εκκλησιαστικό έτος
Aπό πολύ παλιά η ανθρωπότητα σε εποχές μεγάλης ανομβρίας κατέφευγε σε διάφορα μέσα για να προκαλέσει βροχή. Οι προσευχές και οι λιτανείες ήταν και είναι τα πρώτα πρόχειρα μέσα στον Πόντο.